Emigratieboek.nl - Blog van Marjan van den Dorpe - Onder de Spaanse zon







   
Zoek op deze site:
Blog van Marjan van den Dorpe - Onder de Spaanse zon

Week 20 - Gestolen kinderen tijdens en na Franco


Het is momenteel een hot item hier in Spanje. De dossiers van de zogenaamde ‘gestolen kinderen’ tijdens en na het bewind van Franco. Dat er in die tijd een heleboel gebeurd is weten we maar al te goed. We kennen namelijk een Nederlander hier die al begin zestiger jaren naar Spanje gemigreerd is en zelf ook behoorlijk last gehad heeft van de praktijken van Franco en de zijnen. We hebben menig verhaal van hem daarover gehoord. Maar over de gestolen kinderen hebben we tot voorkort nooit gehoord.

Tijdens de dictatuur van Franco werden pasgeboren kinderen bij hun ouders weggehaald. Waarom? Franco en een aantal van zijn hoogste machthebbers geloofden in de reinheid van het ras. Mensen met socialistische of communistische sympathieën werden als minderwaardig beschouwd. Om het ras daarvan te zuiveren werden de pasgeboren kinderen weggehaald bij hun, in middels gevangen genomen of overleden ouders. De kinderen werden in gezinnen geplaatst waarvan de ouders de fascistische ideologie aanhingen. Men geloofde namelijk dat de verderfelijkheid in veel gevallen niet in de genen zat maar kon voorkomen worden door het kind al heel jong in de juiste invloedssfeer te brengen. Vele honderden kinderen zouden in de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw zijn ‘geadopteerd’ door volgelingen van Franco.

Een voorbeeld: De moeder van Paloma Helguera heeft haar leven lang gehuild om het gemis van haar kind. Ze heeft nooit geweten of het een jongen of meisje was. Na de bevalling werd het kind gelijk bij haar weggehaald. De artsen vertelden haar dat het was overleden. Zelfs het lijkje mocht ze niet zien; het zou gelijk begraven worden. Later bleek dat het kindje helemaal niet overleden was bij de geboorte. Het was geadopteerd.

Maar niet alleen voor of tijdens de Tweede Wereldoorlog werden kinderen geroofd, ook in de jaren zestig, zeventig en tachtig gingen de illegale ‘adopties’ gewoon door. Iets minder idealistisch maar toch. Gebleken was namelijk dat je goed kon verdienen aan echtparen die geen kinderen konden krijgen. Er werd zelfs een heel netwerk opgezet om pas geboren baby’s uit ziekenhuizen en kloosters te laten verdwijnen. Deze kinderen werden voorzien van een vals geboortebewijs en verkocht aan de nieuwe ouders. Veel van die ‘adoptie-ouders’ zijn zelf ook slachtoffer, omdat ze helemaal niet wisten dat hun geadopteerde kind gestolen was van zijn of haar biologische ouders. De adoptieouders kunnen hiervoor zelfs vervolgd worden.

De praktijken rond het stelen van de kinderen werden hoe langer hoe gewiekster. Kreeg een vrouw een tweeling dan werd er na de bevalling tegen haar verteld dat één van de twee het niet had overleefd. Of werd een zwangere vrouw tijdens de bevalling verdoofd en als ze dan bijkwam werd haar verteld dat haar kind overleden was. In de afgelopen jaren zijn heel veel van dergelijke gevallen aan het licht gekomen. Dit kwam onder andere doordat ouders op hun sterfbed aan hun kinderen vertelden dat ze geadopteerd waren en dat voor hen in het verleden ongeveer 200.000 peseta’s betaald is.

Tijdens de opkomst van het DNA-onderzoek kwamen veel kinderen er achter dat het profiel niet overeenkomstig was van dat van hun ‘ouders’. Ook verpleegsters en nonnen konden het geheim niet langer voor zich houden en kregen gewetenswroeging. Ze bekenden dat er sprake was van een levendige kinderhandel. De drama’s die bekend geworden zijn, zijn vaak hartverscheurend. Maar naar nu blijkt, is het een soort sneeuwbaleffect geweest. Volgens een socioloog die uitgebreid onderzoek gedaan heeft naar de ‘niños robados’ vond dat de grootste golf van illegale adopties heeft plaats gevonden tussen 1963 en 1995! Dus ruim nadat Franco (in 1975) overleden was en dus zelfs nog niet zo heel lang geleden!

Het is moeilijk aan te tonen hoeveel kinderen er gestolen zijn tussen de jaren dertig en negentig van de vorige eeuw. Maar schattingen geven aan dat het er circa driehonderdduizend geweest kunnen zijn. Men vermoed dat de baby’s niet alleen verkocht zijn aan Spaanse families, maar ook aan Duitse, Franse, Zwitserse en Nederlandse gezinnen. De families van deze gestolen baby’s willen nu hun recht halen, maar dat gaat moeizaam. Toen Spanje in 1975 de overgang maakte naar een democratie, besloten links en rechts het verleden te laten rusten.

Maar alles veranderde toen de nabestaanden van de Republikeinse slachtoffers hun familieleden wilden (laten) opgraven uit de vele massagraven in Spanje. Dit speelde zich af rond de eeuwwisseling. In 2007 werd de Ley de Memoria Histórica de España (Wet op het historisch geheugen van Spanje) aangenomen. De slachtoffers van de burgeroorlog en die van de Franco-dictatuur werden door deze wet eindelijk erkend. Een rechter, zelfs een van de meest beroemde, genaamd Baltasar Garzón, greep deze wet aan om de misstanden van de dictatuur te onderzoeken. Hij liet de massagraven openen en stelde de voormalige leden het Franco-regime in staat van beschuldiging. Echter kan hij het onderzoek niet of nog niet afronden omdat het nationale gerechtshof van Spanje hem op grond van de amnestieregeling heeft teruggefloten.

Inmiddels hebben al meer dan 1500 mensen melding gemaakt van hun vermoeden dat hun baby in de vorige eeuw gestolen werd of dat zij zelf een van die gestolen baby’s zijn. Zij hebben zich verenigd in de stichting ANADIR (Asociación Nacional de Afectados por Adopciones Ilegales) Deze stichting heeft een advocaat in de arm genomen en hij heeft al van meer dan driehonderd ‘gevallen’ een juridische aanklacht weten te maken. Maar het gaat om zaken van tussen de twintig en zestig jaar geleden, dus de bewijzen zijn erg moeilijk te vinden. Veel rechters willen hun handen niet branden aan deze zaak en stoppen.

Een enkele dappere durft het wel aan en laat op zijn bevel graven openen waar verondersteld wordt dat er een overleden baby begraven ligt. In een enkel geval blijkt dat ook zo te zijn, maar in de overigen zijn of de graven leeg of hebben de menselijke resten geen DNA-match met de ouders. In Alicante werd eind januari van dit jaar ook besloten tot het openen van graven. Echter ook daar werden wel menselijke resten aangetroffen maar een uitgebreid DNA-onderzoek moet uitwijzen of het ook om de vermiste baby’s gaat.

Tegen ANADIR is enkele weken geleden gezegd dat een landelijk onderzoek niet mogelijk is omdat volgens het Openbaar Ministerie geen sprake is van een landelijk netwerk en ieder gezin maar afzonderlijk een klacht moet indienen bij de lokale autoriteiten. Veel families hebben dat gedaan maar vangen vaak bot. Veel Spanjaarden voelen zich in de kou gezet. Onlangs kwamen moeders en andere familieleden in Madrid bij elkaar om hun gestolen kinderen te herdenken. Zij lieten vierhonderdvijftig ballonnen op. Voorbijgangers kregen een flyer met de tekst:,, Wij zijn geen herinneringen maar actuele geschiedenis. De waarheid is ons recht!” Dit krijgt zeker nog een vervolg.


Deel deze column met anderen (E-mail, Twitter, Hyves, Facebook, etc.)

Reacties


Onvoorstelbaar dat dit is gebeurd en ook nog zo lang is doorgegaan na de dood van Fraco.

John




Even iets over Baltasar Garzón: hij was en is een hele goede rechter maar omdat men in Spanje bang is dat hij teveel boven water haalt is hij monddood gemaakt. Hier en stukje uit Wikipedia:In 2009 moest Garzón zelf voor de Spaanse Hoge Raad verschijnen. Hij werd ervan beschuldigd moedwillig zijn gezag te hebben misbruikt om officiële documenten van de regering Franco in handen te krijgen. Garzón ontkende de beschuldiging, die kwam van een kleine rechtse organisatie, Manos Limpias, in het Nederlands Schone Handen. In mei 2010 leidde deze aanklacht, samen met andere beschuldigingen door rechtse politici en rechters, tot een voorlopige schorsing van Garzón als onderzoeksrechter wegens verdenking van ambtsmisbruik. Volgens vele linkse politici en aanhangers van Garzón is de aanklacht een complot van rechts Spanje dat misdaden uit het Franco-tijdperk in de doofpot wil stoppen. Nu,vandaag de dag, nog steeds zitten er mensen en familieleden/nazaten op bepaalde posities die nog , dateren uit het tijdperk Franco en ze willen dit natuurlijk niet kwijt, of beschuldigd worden en alsnog de bak indraaien. Franco mag dan wel dood zijn, maar zijn invloed is nog steeds aanwezig.

Macarena


Alle blogs op een rijtje
Lees ook deze titel

Andere blogs

Margareth Hol
Een nieuw leven in Ierland


Anneke Koorn
Avontuur in Istanbul


Pieter Mans
Volgende week misschien...


Brenda van den Brink
Verliefd op Jordanië


Roland en Barbara van Zeijl
A journey of a 1000 miles


Elisabeth Arts
Toekomstmuziek in Frankrijk


Stef Smulders
Italiaanse toestanden